کتابداران، حلقۀ فراموش شده

ابراهیم احمدی: هفته جاری که به عنوان هفته کتاب و کتابخوانی وتکریم کتابدار نامگذاری شده بود رو به پایان است. برای کتاب عبارات مختلفی شنیده ایم و در این هفته  ازسوی رسانه ها و سخنرانان و… بیش از پیش این عبارات تکرار شد. امید است این عبارات زیبا در عمل مورد استفاده قرار گرفته و به همین هفته نیز منحصر نگردد.

مقام معظم رهبری در مورد کتاب می فرمایند: در اهمیت عنصر کتاب برای تکامل جامعه انسانی همین بس که تمامی ادیان آسمانی و رجال بزرگ تاریخ بشری از طریق کتاب جاودانه مانده اند و روابط فرهنگی جامعه ی بشری نیز از پوشش کتاب و مبادلات فرهنگی تقویت شده است.

اگر به موضوعات کتاب ، کتاب خوانی و کتابدار دقت کنیم متوجه می شویم که در حقیقت کتابدار حلقه واسطه کتاب و کتابخوتن است. در مورد کتاب و کتابخوانی در هفته جاری سخنان زیادی مطرح شده است. در تعریف کتابدار در دایره المعارف شغل ها می خوانیم:

کتابدار در کتابخانه کار می کند وکارهای مختلفی انجام می دهد. مثلاً او می تواند کتاب ها را در کتابخانه سازماندهی کند، مراجعان را راهنمایی کند و به آن ها کتاب امانت بدهد. او برای کتابخانه کتاب های جدیدی فراهم می کند. کتابدار، کتاب ها را با توجّه به موضوعشان طبقه بندی می کند؛ مثلاً کتاب های ادبی، علمی، پزشکی و … را در قسمت مخصوصی از کتابخانه جای می دهد. کتابدار برای هر کتاب فیش می نویسد. او فیش ها را داخل برگه دان می گذارد تا بعداً مراجعه کنندگان بتوانند به راحتی کتاب مورد نظرشان را پیدا کنند. کتابدار می تواند در کتابخانه های عمومی یا کتابخانه های دانشگاه ها، وزارتخانه ها، شهرداری ها، مساجد و جاهای دیگر کار کند. کتابخانه ها مجموعه بزرگی از دانش، ادبیات و اطلاعات ذخیره شده است. از این رو، افراد زیادی مانند استادها، معلم ها، دانشجوها، دانش­آموزها و مردم عادی به کتابخانه مراجعه می کنند. کتابدار متخصص می تواند به تمام افرادی که به این اطلاعات نیاز دارند، کمک و خدمت رسانی کند.

آن چه از تعریف بالا بر می آید آن است که در حقیقت کتابدار حلقه واسط کتاب و کتابخوان( که می تواند از هر قشر و طبقه ای باشد) هست.

در عمل دیده ایم که کتابداران شهر و بخش اوز، امور کتابداری را منحصر به شرح وظایف فوق  نکرده اند بلکه با شرکت در دوره های آموزشی خود را به روز می کنند و دوره های  آموزشی را در محل کار خود بومی سازی می کنند. برگزاری برنامه های فوق برنامه به ویژه برای کودکان و نوجوانان و مادران، مراجعه به مراکز آموزشی و اطلاع رسانی در مورد کتابخانه ها و دعوت از آنان برای بازدید و عضویت در کتابخانه، تلاش برای نهادینه کردن فرهنگ مطالعه از طریق کتبخانه های سیار، مشارکت در برگزاری پروژه های مختلف فرهنگی، همکاری با سایر انجمن های فرهنگی اجتماعی و….بخش دیگری از خدماتی است که این کتابداران انجام می دهند.

به همت کتابداران و سایر دست اندرکاران امور فرهنگی در هفته کتاب و کتابخوانی و تکریم کتابدار در منطقه و شهر اوز برنامه های برگزار شد که از شهری که به صفت فرهنگی معروف شده است کمتر ازاین انتظار نمی رفت. در برنامه های هفته کتاب و کتاب خوانی، روز ۲۴ آبان( که احتمالا روز کتاب و کتابخوانی نیز ابتدا در همان ورز بوده) به عنوان روز تکریم کتابدار است. در طول این هفته از کتاب و کتابخوانی زیاد گفتیم اما از کتابدار که در حقیقت حلقه واسطه بین کتاب و کتابخوان است، غافل بودیم. شاید هم علت آن این بوده که محوریت برگزاری برنامه ها به عهده خود کتابداران بود و آنان خود نمی توانند پیشنهاد تکریم از خود را بدهند.

اگر کتاب و کتابخوانی از اهمیت بالایی برخوردار است، باید به خدمات حلقه واسطه این امر مهم نیز بها داد. درقبال تلاش و خدمات کتابداران ، معرفی این شغل و  مراسم تجلیل از خدمات کتابداران کتابخانه های عمومی اندیشه و صفیه خضری، بانو عصر اوز، فردوس قلات، فیشور، مدارس و دانشگاه ها، یک روز در طول سال، کمترین اقدامی است که می توانست  در بخش فرهنگی اوز انجام گردد اما به نظر می رسد در سال جاری همه از این موضوع غافل بودیم و به بوته فراموشی سپردیم

 امید است سال های آتی تجلیل از حاملان عرصه دانایی که همانا تکریم کتابدار است،  در تقویم هفته کتاب و کتابخوانی گنجانده شود.